Kadernota

Gepubliceerd: 16-8-2019

Net voor de zomervakantie besprak het college de Kadernota 2020 met de gemeenteraad. Vanwege het financieel weinig rooskleurige toekomstbeeld maakte B&W stevige keuzes. De raad had volop vragen en opmerkingen over de kadernota en stuurde het college met het nodige huiswerk naar huis. Waar dat mogelijk was heeft B&W de kadernota tijdens het zomerreces aangepast. Ook in de nieuwe Kadernota 2020 staan duidelijke keuzes, nu met nog meer onderbouwing.

Het was een pittige raadsvergadering op 9 juli. Naast gevoelens van verbazing en teleurstelling, wilden alle fracties ook een zelfstandige en toekomstbestendige gemeente Haaksbergen, als belangrijkste ambitie. Om die ambitie vast te houden vindt het college nog steeds dat ingrijpende keuzes niet uit de weg gegaan kunnen worden. De eigen organisatie op orde, de financiën op orde binnen het vierjaarperspectief en grip op de uitgaven van het sociaal domein. Dat zijn nog steeds de belangrijkste voorwaarden volgens B&W.

Goed geluisterd naar de raad

Ligt er nu dan een andere kadernota? “We hebben uiteraard goed geluisterd naar de raad”, vertelt wethouder Financiën Louis Koopman. “We hebben minutieus gekeken naar de ruimte die er was om de eerste versie van de Kadernota 2020 aan te passen. Op sommige plekken is dat gelukt, op andere niet. De financiële ruimte voor aanpassingen is namelijk minimaal. Het één wel doen betekent direct dat het andere niet kan. We hopen de raad met deze vernieuwde versie onder meer beter uit te kunnen leggen waarom wij tot de voorstellen zijn gekomen die nu voorliggen.”

Geen vet op de botten

De gemeente heeft flinke ambities en veel plannen, maar óók een bijna lege portemonnee. Bovendien kosten de extra taken die de gemeente er vanuit het Rijk de afgelopen jaren bij kreeg steeds meer geld. “Dat kun je opvangen als je vet op de botten hebt”, aldus Koopman. “Maar die reserves zijn er niet. Dát is de situatie in Haaksbergen. Dan moeten er twee dingen gebeuren: ambities en plannen bijstellen en de portemonnee weer vullen. Dat betekent dat we als college harde keuzes maken. We moeten wel.”

Harde keuzes

De belangrijkste harde keuze om de uitgaven te beperken is het aanpassen van de plannen met Het Assink lyceum. Bovendien vindt het college dat de uitgaven voor zorg, welzijn en werk op termijn in lijn moeten komen met de inkomsten. Daar wordt nu meer uitgegeven dan er binnenkomt. Bestaande voorzieningen in Haaksbergen blijven overeind, maar dat betekent ook dat de OZB omhoog moet. Er is ruimte om te kijken naar passende huisvesting van de basisschool Holthuizen/Ariëns. Althans, dat zijn de voorstellen in de Kadernota 2020.

Meer grip

“Uitgaven en inkomsten moeten in evenwicht zijn”, zegt Koopman. “Net als thuis moet je als gemeente kiezen waar je geld aan uitgeeft. Je kunt niet méér uitgeven dan er binnenkomt. Bovendien hebben we dit jaar bijna al ons spaargeld besteed. Die spaarpot (de Algemene Reserve, red.) moeten we de komende jaren weer aanvullen.” Meer grip wil het college van B&W óók op het gebied van zorg, welzijn en werk. Een ambtelijke projectgroep onderzoekt momenteel welke mogelijkheden er zijn om de groei van die uitgaven onder controle te krijgen. De eerste resultaten worden in oktober verwacht.

Inkomsten

Burgemeester en wethouders vinden dat het hoge voorzieningenniveau in Haaksbergen ook vraagt om een flinke bijdrage van de inwoners. “Haaksbergen heeft prachtige voorzieningen. Dat is geweldig, maar dat heeft nu eenmaal een prijs”, vertelt wethouder Koopman. “We hebben er lang over gesproken en het is geen lichtvaardig besluit geweest, maar we zien geen andere oplossing dan het verhogen van de onroerendezaakbelasting (OZB).” Voor een gemiddelde woning (van 231.000 euro) komt dat neer op een stijging van 31 euro per jaar, naar een totaalbedrag van 340 euro per jaar.

Geen ruimte inhuur

Een andere manier om de uitgaven onder controle te krijgen is het nemen van maatregelen ten aanzien van de ambtelijke organisatie. “We zijn onvoldoende in control”, klinkt het uit de mond van Koopman. “Daarom hebben we besloten dat er geen ruimte is voor invulling van nieuwe vacatures en inhuur, tenzij het écht niet anders kan. De boodschap is duidelijk: we moeten het gewoon doen met de mensen die we hebben. Het sturen op de kosten van de ambtelijke organisatie is voor Haaksbergen essentieel.”

Assink voorlopig uitgesteld

Voor de betrokkenen rond Het Assink lyceum zijn de collegevoorstellen teleurstellend, beseft ook wethouder Koopman. “We hebben steeds samen opgetrokken om te komen tot een nieuw schoolgebouw. Daar was zelfs al een locatie voor uitgekozen. Maar een investering van 20 miljoen is nu helaas niet haalbaar. Al eerder was er 10 miljoen gereserveerd voor een nieuw schoolgebouw. Dat bedrag is vanaf 2024 beschikbaar. We zijn met Het Assink in gesprek om te kijken welke passende alternatieven er op termijn wél mogelijk zijn. In november van dit jaar moet er meer duidelijk zijn.”

Passende huisvesting basisschool

Het college heeft ervoor gekozen niet al het nieuwe beleid te schrappen. Zo is de investering van 4 miljoen euro voor passende huisvesting voor basisschool Holthuizen/Ariëns in stand gebleven. “Dat kon niet anders, omdat de huisvesting van de school op dit moment te wensen overlaat”, aldus Koopman. Ook reserveert het college subsidiegeld (60.000 euro extra) voor het voortbestaan van het Kulturhus, onder de nadrukkelijke voorwaarde dat het Kulturhus intern orde op zaken stelt. “We werken aan een oplossing voor het Kulturhus, zodat de raad bij de vaststelling van de Begroting 2020 een besluit kan nemen”, stelt Koopman.

De oude N18

Nu de nieuwe N18 er ligt, moet de oude N18 aangepast worden. Dat kost geld. De raad vroeg het college te bekijken of dat niet goedkoper kon. “We hebben ook daar gekeken naar de mogelijkheden”, zegt de wethouder. “Bijvoorbeeld naar wat de gevolgen zijn als de aanpassingen aan de kruising met de Eibergsestraat achterwege blijven. Maar doordat de provinciale subsidie onzeker wordt als we die aanpassingen niet doen, kunnen we met hogere kosten komen te zitten. Daarom vinden we dat we die investering wél moeten doen.”

Realistisch

Koopman vindt de kadernota die er nu ligt realistisch. “We hebben heel goed geluisterd naar de wensen en opmerkingen van de raad. Waar dat kon hebben we daar ook echt gehoor aan gegeven. Sommige investeringen hebben we gehandhaafd, andere juist geschrapt. We willen vooral ook meer controle over onze uitgaven en bij dit financieel zware weer geen meerjarige financiële verplichtingen aangaan. Dat past niet. We doen alleen de meest noodzakelijke investeringen om de basis op orde te brengen.”

Op weg naar herstel

De provincie Overijssel was volgens Koopman al voorzichtig positief over de eerste versie van de kadernota. “We hopen dat we met de aanpassingen in deze versie van de kadernota óók op de steun van de raad mogen rekenen. We denken dat we op de goede weg zijn. Zoals het er nu naar uitziet stevenen we aan het eind van deze raadsperiode af op een positief exploitatieresultaat. Dat betekent concreet dat we minder geld uitgeven dan we binnenkrijgen. Zo hoort het ook. Daar werken we naartoe. We gaan dan nu misschien door een financieel dal, we zijn wél op weg naar financieel herstel.”

De gemeenteraad vergadert woensdag 28 augustus over de Kadernota 2020.


Bekijk hier de Kadernota 2020

Gemeentehuis

Meer nieuws

  • Verhuisbericht

    19-9-2019

    Burgemeester Rob Welten is deze week verhuisd naar Haaksbergen....

  • Vrijwilligersprijs 2019

    19-9-2019

    Tot 1 november kunt u iemand voordragen voor de Vrijwilligersprijs....

  • Bouwkavels

    19-9-2019

    Heeft u een nieuwbouwdroom? Schrijf u dan nu in!...

Nieuws overzicht