Referendumvragen
Op 18 maart 2026 wordt in Haaksbergen een referendum gehouden over criteria voor een locatie voor asielopvang. Een onafhankelijke commissie, die door de gemeenteraad is ingesteld, heeft vier vragen voor het referendum opgesteld. Op 28 januari heeft de gemeenteraad de vragen vastgesteld.
Op iedere vraag is steeds maar één antwoord mogelijk. U beantwoordt de vragen door het vakje voor dat antwoord met een rood potlood in te kleuren. Als u per vraag één vakje rood kleurt is dat een geldige stem en zal uw antwoord meetellen bij de einduitslag. Als u bij een vraag meerdere vakjes rood kleurt, is uw stem voor deze vraag ongeldig. Als u bij een vraag geen enkel vakje rood kleurt telt dit mee in de einduitslag als een blanco stem op deze vraag.
Vraag 1
De gemeente Haaksbergen heeft de wettelijke taak om minimaal 129 asielzoekers op te vangen. Zij kunnen allemaal worden opgevangen op één locatie. Zij kunnen ook worden opgevangen op twee of meer locaties. Wat vindt u?
A. Er moet bij voorkeur één locatie komen voor de opvang van alle asielzoekers.
B. De asielzoekers moeten bij voorkeur worden opgevangen op twee of meer locaties.
In de gemeente Haaksbergen wordt verschillend gedacht over hoe de opvang van asielzoekers het beste kan worden geregeld. Haaksbergen moet op korte termijn meer asielzoekers opvangen (in totaal 129, inclusief amv’ers – alleenstaande minderjarige vreemdelingen).
Dat kan op één locatie. In dat geval (vanaf ca. 100 opvangplekken) regelt en betaalt het COA de kosten voor toezicht en beveiliging op het terrein. De gemeente is verantwoordelijk voor de veiligheid in de openbare ruimte.
De opvang kan ook door asielzoekers te verdelen over twee of meer locaties. Bij de opvang van jongeren is er wel toezicht en beveiliging vanuit het COA. Voor opvang van volwassen asielzoekers wordt dit dan niet vanuit het COA geregeld. Eventuele beveiliging moet dan door de gemeente worden betaald. Het zoeken naar meerdere locaties en de inrichting en het beheer daarvan kosten de gemeente ook een extra inspanning. Naast de kosten voor veiligheid, beheer en inrichting, spelen ook andere zaken een rol bij de keuze voor één locatie of voor twee of meer locaties. Zo heeft één locatie andere gevolgen voor de omgeving dan twee of meer kleinere locaties. Ook kun je verschillend denken over de mogelijkheden die beide opties bieden aan asielzoekers en inwoners van Haaksbergen om samen te leven. In dit referendum geeft u aan wat u het meest passend en wenselijk vindt. De gemeente kan daarna een keuze maken.
ToelichtingHet COA kent drie soorten opvanglocaties, vanaf 50 opvangplekken. Kijk voor meer informatie hierover op de pagina met veelgestelde vragen over asielopvang. Het COA beheert de locatie, in samenwerking met de gemeente. Het COA selecteert welke asielzoekers opgevangen worden in welke locatie. Voor alle locaties geldt dat asielzoekers na een tijd weer doorstromen. Dat hangt af van hun asielprocedure. Daardoor verhuizen mensen regelmatig. Op kleinschalige locaties (tot 100 plekken) wonen volwassen bewoners meer zelfstandig dan op een groter azc. Er is geen vaste begeleiding, zoals programma’s voor gezinnen, sportactiviteiten, juridische hulp, etc. Voor bijvoorbeeld de dokter, taallessen of activiteiten gaan zij naar een grotere opvanglocatie of naar voorzieningen in de gemeente. Bij een amv-opvang is altijd begeleiding aanwezig. |
Wat betekent uw stem?
A. Er moet bij voorkeur één locatie komen voor de opvang van alle asielzoekers.
Kiest u voor A? Dan adviseert u de gemeenteraad alle 129 asielzoekers in één locatie op te vangen. Dat is inclusief de groep alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv’ers) die tot uiterlijk eind 2029 aan de Van Brakelstraat woont. De amv’ers kunnen wel naar dezelfde locatie gaan als de volwassen asielzoekers, maar alleen in volledig aparte ruimtes.
B. De asielzoekers moeten bij voorkeur worden opgevangen op twee of meer locaties.
Kiest u voor antwoord B, dan adviseert u de gemeenteraad op zoek te gaan naar twee of meer plekken waar asielzoekers kunnen wonen.
Vraag 2
Het asielzoekerscentrum moet voor een periode van minstens 5 jaar gevestigd worden. Er zijn binnen de gemeente verschillende plekken waar woningbouw gepland is. Op sommige van deze plekken zullen pas over vijf jaar of nog later woningen gebouwd worden. Wat vindt u?
A. Een asielzoekerscentrum mag wel komen op een plek waar pas over 5 jaar of later woningen gebouwd worden.
B. Een asielzoekerscentrum mag helemaal niet komen op een plek waar woningbouw gepland is.
In Haaksbergen wordt verschillend gedacht over de vraag of een asielzoekerscentrum (azc) mag komen op een plek waar nu nog geen woningen worden gebouwd, maar waar dat in de toekomst wél gepland is. Als een tijdelijk azc op een locatie mag komen waar in de toekomst woningbouw gepland is, zijn er meer locaties om uit te kiezen.
Op vijf plekken in Haaksbergen zijn plannen om binnen vijf jaar woningen te bouwen. Hier kan hoe dan ook geen azc-locatie komen. Dit zijn:
- O&K-terrein
- Marktplan
- Plan Holthuizen
- Plan Hartgerink
- Plan Bartokstraat
Op andere plekken, waar pas over vijf jaar of later woningbouw is gepland, kan misschien wel een azc-locatie komen. Het college van burgemeester en wethouders wilde die andere plekken, waar pas over vijf jaar of later woningbouw is gepland, niet uitsluiten bij het zoeken naar een mogelijke azc-locatie. Ook de initiatiefnemers van het referendum konden zich daarin vinden. De gemeenteraad dacht daar anders over en besloot dat een azc alleen mag komen op een plek waar geen belemmering is voor woningbouw. Daardoor heeft de gemeente minder keuze uit mogelijke plekken. De gemeenteraad voerde deze beperking in nadat het referendum al was aangevraagd. De beperking stond nog niet in het eerdere voorstel. Daarom wil de gemeente graag weten hoe inwoners hierover denken.
Wat betekent uw stem?
Een asielzoekerscentrum mag wel komen op een plek waar pas over 5 jaar of later woningen gebouwd worden.
Kiest u voor antwoord A, dan adviseert u de gemeenteraad dat een asielzoekerscentrum mag komen op een plek waar pas over 5 jaren of later woningen gebouwd worden. Dat betekent dat het azc in elk geval de komende 5 jaren op een plek zou kunnen komen waarvan het de bedoeling is dat er ooit woningen gebouwd worden.
|
Aandachtspunten Er wordt al basisinfrastructuur aangelegd, die later ook gebruikt kan worden voor toekomstige woningbouw. Een azc-locatie wordt minimaal 5 jaren gebruikt. Als op die locatie woningen gebouwd worden, kan het azc mogelijk niet op de locatie blijven. De gemeente moet dan mogelijk opnieuw op zoek naar een andere locatie voor een azc. |
Een asielzoekerscentrum mag helemaal niet komen op een plek waar woningbouw gepland is.
Als u kiest voor antwoord B dan geeft u de gemeenteraad het advies om geen azc te realiseren op een plek waar ooit woningen moeten worden gebouwd.
|
Aandachtspunten Deze locaties blijven braak liggen in afwachting van woningbouw. Het kan zijn dat hierdoor minder locaties overblijven die voldoen aan alle voorwaarden die belangrijk zijn voor een azc-locatie. Dat zijn niet alleen de voorwaarden waar u advies over geeft in dit referendum, maar ook een aantal voorwaarden die verplicht zijn, bijvoorbeeld dat er een bushalte op loopafstand moet zijn. |
Vraag 3
De ligging van het asielzoekerscentrum ten opzichte van bebouwing en voorzieningen heeft verschillende gevolgen, bijvoorbeeld voor de veiligheid, voor de nabijheid van voorzieningen en voor de mogelijkheid van integratie van bewoners van het azc. Wat vindt u?
A. Een asielzoekerscentrum moet bij voorkeur komen op een locatie waar weinig mensen wonen, in een stille omgeving.
B. Een asielzoekerscentrum moet bij voorkeur komen op een locatie waar meer mensen wonen, in een drukkere omgeving.
Mensen denken verschillend over de gevolgen van een asielzoekerscentrum (azc) voor de omgeving. De gemeente wees eerder een plek aan buiten de bebouwde kom met het argument dat de gevolgen voor de omgeving daar relatief klein zijn. Dat besluit is later ingetrokken.
Op een plek waar weinig mensen wonen, zijn uiteraard minder omwonenden van een azc. Maar over de vraag of de gevolgen voor omwonenden groter zijn als er veel mensen wonen of als er weinig mensen wonen, verschillen de meningen. En zowel in een drukkere als in een stillere omgeving kan het zijn dat meerdere activiteiten zich bij elkaar in de buurt afspelen en druk leggen op de omgeving.
Als een azc in een drukke wijk komt, waar veel mensen wonen, heeft dat andere gevolgen dan wanneer het op een rustige plek ligt. In een drukke wijk zijn winkels, scholen en bushaltes vaak dichtbij. Ook kan het voor bewoners makkelijker zijn om mee te doen in de samenleving. Op een rustige plek is het meestal stiller en minder druk, maar zijn voorzieningen vaak verder weg. Wat beter is, hangt af van hoe u dit zelf bekijkt.
Wat betekent uw stem?
Een asielzoekerscentrum moet bij voorkeur komen op een locatie waar weinig mensen wonen, in een stille omgeving.
Kiest u voor antwoord A, dan adviseert u de gemeenteraad om een azc te realiseren op een stillere plek met weinig mensen in de buurt.
Een asielzoekerscentrum moet bij voorkeur komen op een locatie waar meer mensen wonen, in een drukkere omgeving.
Kiest u voor antwoord B, dan adviseert u de gemeenteraad om te zorgen voor een azc in een drukkere omgeving, waar mensen wonen.
Vraag 4
U heeft hierboven drie vragen beantwoord. Welke van deze drie vragen vindt u het belangrijkste?
A. Vraag 1 over het aantal azc-locaties.
B. Vraag 2 over woningbouw.
C. Vraag 3 over ligging van de azc-locatie.
Met de eerste drie vragen kunnen inwoners van Haaksbergen aangeven wat zij belangrijk vinden bij het kiezen van een locatie voor een azc. Het kan gebeuren dat de gemeente een afweging moet maken tussen verschillende voorwaarden. Bijvoorbeeld als er geen locatie is te vinden die aan álle voorwaarden voldoet. Of als er meerdere geschikte locaties worden gevonden die verschillend scoren op verschillende voorwaarden. De gemeente moet daarbij niet alleen rekening houden met de voorwaarden die in de referendumvragen worden genoemd, maar ook met een aantal voorwaarden die verplicht zijn. Een voorbeeld is dat een locatie minstens vijf jaar beschikbaar moet zijn.
Een ander voorbeeld is dat er een bushalte op loopafstand moet zijn. Omdat er mogelijk een afweging moet worden gemaakt tussen verschillende voorwaarden, is het belangrijk om te weten welke van deze drie onderwerpen inwoners het belangrijkst vinden. Zo kan de gemeente betere keuzes maken. Let op: U kunt maar één antwoord geven. U geeft aan wat u het belangrijkst vindt.
Wat betekent uw stem?
Als u vraag 1 (een azc op één locatie of verdeeld over twee of meer locaties) het belangrijkst vindt, dan adviseert u de gemeenteraad om dit als belangrijkste voorwaarde te gebruiken bij het bepalen van een locatie. De andere criteria (woningbouw, stille of drukke plek) zijn dan ook nog steeds belangrijk, maar minder.
Als u vraag 2 (over woningbouw) het belangrijkst vindt, dan adviseert u de gemeenteraad om in de eerste plaats rekening te houden met de uitslag van deze referendumvraag. De overige criteria (aantal locaties, stille of drukke plek) zijn dan ook nog steeds belangrijk, maar minder.
Als u vraag 3 (ligging) het belangrijkst vindt, dan adviseert u de gemeenteraad om de ligging van de locatie (dus een stille of drukke plek) als eerste voorwaarde te gebruiken. De andere criteria (het aantal locaties en woningbouw) zijn dan ook nog steeds belangrijk, maar minder.